قسمت سیزدهم
در پی یک هفته خشونت در مصر ۶۰ تن کشته شد، معترضان مصری در محوطه بیرونی کاخ ریاست جمهوری مصر با پولیس درگیر شدند.پولیس ضد شورش با فیر گاز اشک آور و فشار آب تلاش کردند، معترضان را به عقب برانند. معترضان مصری سنگ و کوکتل مولوتوف پرتاب می کردند .در پورت سعید نیز همزمان با سالگرد شورش، بعد از بازی فوتبال دراین شهر هزاران نفر به خیابان ها ریختند. در شورش پورت سعید در سال گذشته ۷۴ نفر کشته شده بودند. معترضان محمد مرسی، رییس جمهوری مصر را متهم می کردند که به آرمان های قیام سال ۲۰۱۱ مصر خیانت کرده است.آقای مصری این اتهام را رد می نمود.رییس جمهوری مصر در بیانیه یی در صفحه فیس بوک خود هشدار داد که نیروهای امنیتی "با قاطعیت هرچه تمام تر" از نهادهای کشور حمایت می کنند و گروه هایی که عامل خشونت هستند "مسئولیت سیاسی این اتفاق را بر عهده خواهند داشت."یولانده کنل خبرتگار بی بی سی گفت، حامیان آقاب مرسی معتقدند معترضان می خواهند با کشاندن مردم به خیابان ها اولین رییس جمهوری منتخب و دموکراتیک مصر را به زیر بکشند.روز اول فبروری 2013 هزاران نفر با شعار "مرسی برو، برو" در محوطه بیرونی کاخ ریاست جمهوری در شمال قاهره جمع شدند.برخی از معترضان در خیابان ها آتش روشن کردند و به سوی دیوارهای کاخ کوکتل مولوتوف بلند شدند. گزارش هایی از زدو خورد در حوالی میدان تحریر قاهره نیز منتشر گردید، جایی که هزاران معترض دیگر در گردهمایی شان خواستار کناره گیری مرسی از قدرت شده بودند.شهر پورت سعید در هفتۀ آخر فبروری 2013 شاهد شدیدترین درگیری ها بود..
جرقه این درگیری ها زمانی زده شده که ۲۱ نفر از اهالی پورت سعید در ارتباط با شورش های بعد از فوتبال به مرگ محکوم شدند.روز پنجشنبه رهبران برخی از فراکسیون های اصلی سیاسی مصر این خشونت ها را محکوم کردند با این همه گروه های جوانان بعدا خواستار اعتراضات خیابانی بیشتری شدند.در رویدادی جداگانه، مقامات فعال در زمینه حقوق بشر نسبت به افزایش آزار جنسی زنان در قاهره هشدار داده اند.به گزارش دفتر کمیسار ارشد حقوق بشر در سازمان ملل متحد از آغاز اعتراضات در میدان تحریر ۲۵ زن مورد آزار جنسی قرار گرفتند. میشل بشله از نهاد تساوی جنسیتی سازمان ملل متحد اعلان کرد که از شدت تعرضات اخیر "عمیقا ناراحت شده است."
«جمال حشمت»(79) از رهبران حزب آزادی و عدالت و عضو مجلس شورای مصر، جبهه نجات ملی را مسؤول خون‌های ریخته شده و هرج و مرج خواند. حشمت تصریح کرد: دلایلی مبنی بر دست داشتن جبهه نجات ملی در آتش سوزی تا سیاست عمومی و نیز نهادهای اخوان المسلمین در دست است که در فرصت مناسب به دادستانی کل ارایه خواهد شد. وی افزود، جبهه نجات ملی پس از مخالفت با دعوت به گفتگو با رئیس جمهور، نوعی شکست سیاسی را تجربه می کند و همواره بدنبال رویارویی و ایجاد تنش است. وی از تصمیم گیری درنشست آیندۀ مجلس مصر برای تامین امنیت در این کشور سخن به میان آورد.
ابراهیم الدری (80) مدیر مرکز فلسطین در قاهره گفت : که با تأ سف ژانس بین المللی امنیت در راستای تخریب موسسات ملی و دولتی مصر، در تامین مالی و آموزش جوانان جریان بلک بلوک Black Blok دست دارد.
ابراهیم الدراوی تاکید کرد: آژانس بین المللی امنیت با وسوسه جوانان مصری و عرب به تامین فرصت‌های شغلی، آنان را برای ایجاد هرج و مرج و خرابکاری در کشور، تحت آموزش‌های فشرده یی قرار می دهد. وی افزود:آ ژانس بین المللی امنیت و سازمان جاسوسی اسرائیل (موساد) با یکدیگر ارتباط دارند به این ترتیب که افسران موساد از جمله صموئیل بشایلإ، یازای زافیر و أفای زافیر با همکاری سازمان فریدوم هاوس و گروه موسوم به “بحران های بین المللی”* که مرکز آن در بلژیک واقع است و با شبکه های جاسوسی بین المللی ارتباط دارند و نیز ائتلاف “جنبش های جوانان” و سازمان تحقیقات جهانی و امنیت همکاری اروپایی، نقشه ایجاد هرج و مرج و ناارامی و تخریب موسسات دولتی را مدیریت می کنند.
همچنان مدیر مرکز فلسطین در قاهره به سخنان چند روز قبل جنرال متقاعد ” باز نشسته “ احمد شفیق کاندیدی شکست خورده انتخابات ریا ست جمهوری و نخست وزیر رژیم حسنی مبارک اشاره کرد که گفته بود محمد مرسی رئیس جمهور مصر و حزب آزادی و عدالت که شاخه سیاسی اخوان المسلمین مصر است با روزهای سیاسی سختی روبه رو خواهند شد و حتی از این هم فراتر رفته و تاکید کرد که ملت مصر از انقلاب پشیمان خواهند شد.آقای ابراهیم الدری مدیر علاوه کرد: تیم ضاحی خلفان رییس پلیس دبی در حمایت از نقشه هایی که برای ایجاد هرج و مرج و ناارامی در قاهره طراحی شده است، نقش موثری دارد.الدراوی افزود: حامیان هرج و مرج در آینده درصدد شعله ور کردن جنگ های خیابانی برخواهند آمد که با استفاده از آن نظام محمد مرسی را سرنگون کرده و بازماندگان نظام سابق بار دیگر قدرت را در دست بگیرند.
منابع و رویکرد ها :
1 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 8 اگست
2 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 8 اگست ؛ بی بی سی ، 8 اگست ( 8 اوت)
3 - بی بی سی، 15 اگست 2012
4 - بی بی سی ، 8 اگست 2012
5 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 9 اگست
6- بی بی سی ، 13 اگست 2012
7 - رادیو آزادی، اخبارصبح ، 14 اگست
8 - بی بی سی ، 23 اگست
9 - آزادی ، اخبار صبح ، 25 اگست 2013
10- بی بی سی ، 4 سپتمبر
11 - رادیوآزادی ،اخبار صبح ، اول سپتمبر 2012
12 - بی بی سی ، 2 سپتمبر2012
13 - بی بی سی ، 4 سپتمبر 2010
14 - رادیوآزادی، اخبارصبح ، 13سپتمبر
15 - رادیوآزادی، اخبارصبح ، 13سپتمبر
16 - بی بی سی ، 13 سپتمبر
17 - رادیو آرادی ، اخبار صبح ، 19 سپتمبر
18 - نواندیشی، 24 سپتمبر 2012
19 - بی بی سی ، 13 اکتوبر 2012
20 - بی بی سی ، 14 اکتوبر 2012
21 - رادیو آزادی، 3 نوومبر
22 - نواندیشی
23 - .نواندیشی
24 - رادیو آزادی اخبار صبح ، 17 نوومبر 2012
25 - بی بی سی، 25 نوومبر 2012
26 - بی بی سی، 25 نوومبر
27 - . بی بی سی ، 26 نوومبر
28 - ..بی بی سی ، 27 نوومبر
29 - رادیو آزادی ، اخبارصبح ، 27نوومبر
30 - رادیو آزادی ، اخبار صبح ، 28 نوومبر
31 - . رادیو آرادی ،اخبارصبح ، 29نوومبر
32 - رادیو آرادی ،اخبارصبح ، 29نوومبر
33 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 3 دسمبر 2012
34 - بی بی سی ، 5 دسمبر
35 - بی بی سی ، 6 دسمبر 2012
36 - بی بی سی، 8 دسمبر2012
37 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 12 دسمبر
38 - رادیوآزادی ، اخبار صبح ، 9 دسمبر
39 - رادیوآزادی ، اخبار صبح ، 9 دسمبر
40 - رادیوآزادی ، 9 دسمبر- بی بی سی
41 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ،
42 - رادیو ازادی ، اخبار صبح
43 - بی بی سی ، 12 دسمبر 2012
44 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 16 دسمبر 2012
45 - . .رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 16 دسمبر 2012
46 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 17 دسمبر 2012
47 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 22سمبر 2012
48 - بی بی سی ، 23 دسمبر 2012
49 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 25دسمبر 2012
50 - بی بی سی ، 26 دسمبر 201
51 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 27سمبر 2012
52 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 30سمبر 2012
53 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 3 دسمبر 2012
54- بی بی سی ، 5 دسمبر 2012
55 - رادیو ، شاید 5 دسمبر 2012
56 - بی بی سی ، 6 دسمبر 2012
57 - - بی بی سی، 8 دسمبر2012
58 - رادیوآزادی ، اخبار صبح ، 9 دسمبر
59 - رادیوآزادی ، 9 دسمبر- بی بی سی
60 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 10 دسمبر
61- رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 11 دسمبر
62 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 12 دسمبر
63 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 13 دسمبر- کاپی شده است - پایانچوک
64 - رادیوآزادی، اخبار صبح ، 16 دسمبر 2012
65 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 22سمبر 2012
66 - بی بی سی ، 23 دسمبر 2010
67 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 25سمبر 2012
68 - بی بی سی ، 26 دسمبر 2012
69 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 27سمبر 2012
70 - رادیو ازادی ، اخبار صبح ، 30سمبر 2012 –
71 – ماندگار ، شمارۀ 974 ، 9 جنوری برابر به 20 جدی 2013 و 1991
72 - رادیو آزادی ، اخبار صبح ،19 جنوری 2013
73 - . رادیو آزادی ، اخبار صبح ،26 جنوری 2013
74 - رادیو آزادی ، اخبار صبح ،26 جنوری 2013
75 - بی بی سی ، 27 جنوری
76 - .رادیو آزادی ، اخبار صبح 29 جنوری 2013
77- بی بی سی، 29 جنوری 2013
78 - بی بی سی ، 30جنوری 2013
79 - نواندیشی قاهره، جنوری 2013
80 - * گروهموسوم به گروه بین ا لمللی بحران International Crisis Groupگروهی است که در رأس آن خانم ثمینه احمد پاکستانی الاصل قرار دارد و اکنون بحیث رئیسه بورد جنوب غرب اسیا واقع در اسلام آباد پاکستان ایفای وظیف مینماید با سازمان های اطلاعاتی منطقه و جهان مانند ISI پاکستان و MOSADسازمان استخبارات اسرائیل روابط تنگا تنگی دارد ودر گزارشی مبنی بر متلاشی شدن رژیم حامد کرزی پس از سال ۲۰۱۴ هوشدار داده بود
81 - نواندیشی قاهره، جنوری 2013
پایین تکرار است
محمد مرسی، قربانی و داعیه دار بزرگ دموکراسی مصر، در نمادی از اسلام گرایی تازه به دوران رسیده
محمد مرسی، اولین قربانی بزرگ دموکراسی تازه به دوران رسیدۀ مصر، در نمادی از اسلام گرایی جدید
با خیزش های بهار عربی و به پیروزی رسیدن انقلاب های آرام و مخملین در کشور های تونس، لیبی، مصر و مراکش امیدواری ها برای دگرگونی های آرام دموکراتیک و مردم سالارانه در جهان عرب را افزایش داد؛ هرچند درگیری ها در سوریه بنا بر لجاجت های بشار اسد تحت چتر حمایت ایران و مزدوارنش در منطقه مانند حزب الله، بهار عربی به چالش رفت و بر موج مخملین تحولات رهایی بخش جهان عرب ناخون های آزمندانه فرو رفتند؛ اما با به سرنگونی نظام های استبدادی در منطقه مانند زید بن علی در تونس، حسنی مبارک در مصر و قذافی در لیبی ناقوس های اسارت زدایی و آزادی پروری در منطقه به صدا درآمد و امید ها برای سرنگونی سایر زمامداران مستبد، عیاش و فاسد عربی به حال شگفتن درآمدند؛ اما باز هم عواملی از قبیل دخالت های شبکه های استخباراتی امریکا، اسراییل، ایران، سعودی و ... در منطقه و به اصطلاح برای به کمین زدن بهار عربی وجود داشتند که پیش بینی رخداد های کنونی در مصر و سایر کشور های برخاسته از بهار عربی را به گونه یی تهدید می کردند. پس از انقلاب های مخملین در شماری کشور های عربی، موج گسترده یی از فعالیت های استخباراتی بصورت آشکارا و پنهان منطقه را فراگرفت. این موج استخباراتی از بستر دشواری های اقتصادی و ناامنی های تاره بوجود آمده در منطقه تغذیه نموده و بستر مذکور را مکان مناسبی برای فعالیت های بهار عربی براندازانۀ تلقی کرده اند. هرچند فعالیت شبکه های استخباراتی در شرق میانه و کشور های مجاورش اهداف متفاوت و استراتیژی های گوناگون را دنبال می نمایند و اما در یک نقطه هدف مشترک را دنبال می نمایند که همانا جلوگیری از به قدرت رسیدن جریان های مستقل و ضد امریکایی اسراییلی، سعودی و ایرانی در منطقه است. هرچند کشور های مذکور با یکدیگر اختلاف دارند و اما در بدون تردید، برای سرنگونی نظام های قدرتمند اسلام گرا در منطقه هراس مشترک دارند؛ زیرا جان گرفتن بهار عربی و ایجاد کشور های قدرتمند با گرایش های اسلامی بصورت قطع نه تنها منافع زمامداران مستبد کشور های خلیج و منطقه را تهدید می کند؛ بلکه منافع استراتیژیک غرب بویژه امریکا و اسراییل را بیشتر از دیگران به خطر مواجه می سازد. اگرچه زمامداران تازه به دوران رسیدۀ عربی با توجه به سیاست های از پشت لگد زدن امریکا و داشتن تجارب از بازی های چند پهلوی آنان زیاد کوشش کردند تا با برقراری مناسبات نیک با امریکا و غرب میانۀ خوبی را با آنها برقرار نمایند. رهبران جدید عربی در این رویکرد چنان محتاطانه عمل کردند که حتا از سوی ایرانی ها با این بیان که گویا، «هر که با آل علیدرافتاد، از بین می‌رود» . شماری روحانییون اسلام دشمن ایرانی چنان تحت تاثیر افکار خرافی رفبته اند که حتا گفتند، مرسی در مقابل «جنایت‌ها» در مصر به خصوص «قتل‌عام» شیعیان همراهی می‌کرده است. .این روحانیون در عین حال ادعا کرده‌اند که رییس جمهوری مصر و حزباخوان‌المسلمین به خاطر دوری از «اهل بیت» و نداشتن ولایت فقیه سرنگونشده‌اند. در حالی که دلیل اصلی روشن است، همانا کنار نیامدن مرسی با سیاست های مذهبی و توسعه طلبانۀ ایران است. چنانکه محمد مرسی در یک سالی که در مصر بر مسند قدرت بود با وجود تمایلفراوان جمهوری اسلامی٬ حاضر نشد با سیاست‌های روحانیون شیعه در منطقه وجهان همسو شود.
در این شکی نیست که رهبران پیروزمند اسلام گرای بهار عربی با دشواری های زیاد اقتصادی و سیاسی در کشور های شان مواجه بودند و هستند که مخالفت لیبرال ها و سیکولر ها در جهان عرب در راس آنها قرار گرفته است. این گروه ها با استفاده از مشکلات اقتصادی موجود در کشور های منطقه بویژه مصر و فراافگنی واقعیت های موجود در آن ها علم مخالفت با مرسی را بلند کردند. این ها
اوضاع نابسامان داخلی، ادامه یافتن مشی و روش حسنی مبارک در دولت محمد مرسی، فامیل بازی و حزب گرایی های اخوان المسلمین، موضع گیری های اشتباه و مغرضانه درباره سوریه ، سوء مدیریت در مسائل امنیتی را دلایل اصلی قیام برضد مرسی عنوان کرده اند؛ اما این ها را نمی شود که دلیل بر براندازی یک نظام انتخابی عنوان کرد و مداخلۀ نیرو های نظامی را برای سرنگونی یک نظام مشروع موجه شمرد؛ اما در این میان از این حقیقت مسلم نمی توان، چشم پوشید که شاید اشتباهاتی صورت گرفته باشد و در مواردی به دور از مصالحه عمل شده است که به شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مصر کمتر توجه شده است. این بی توجهی اسلام گرایان شکست های خطرناکی را بر سر راۀ آنان آورده است. هرچند شکست اسلام گرایان افغانستان بیشتر عوامل مداخله های استخباری دارد و اما مقداری از آن نمی تواند، از عوامل بالا بدور باشد. بی توجهی آنان به شرایط موجود جوامع شان و کم گرفتن مداخله های نیرو های بیگانه سبب شده که پیروزی های حتمی آنان را دشمان شان به ساده گی شکار نماید. اخوان المسلمین مصر باید عوامل گوناگون مانند ناراحتی ها و اختلافات فکری با لیبرال ها و سیکولرها را در سطح داخل و احساس خطر غرب و امریکا و اسراییل از اسلام گرایی در منطقه را به کلی مدنظرمیداشتند. از حرکت هایی به کلی خودداری میکردند که در سطح داخل و خارج مصر حساسیت برانگیز بود. هرچند اخوان المسلمین از طریق انتخابات آزاد به قدرت رسیده بود و رای مردم را با خود داشت و اما نباید آزمون های خطرناک سرکوب گذشتۀ مبارزاتی خود و مبارزات خلف حزب عدالت و توسعۀ ترکیه در سال 1997 و جبهۀ نجات الجزایردر سال 1992 را از یاد می برد.
این جبهه پس از از پیروزی جبهه در انتخابات شهرداریها، در 26 دسامبر 1991، اولین مرحلة انتخابات مجلس از مجموع 430 کرسی ، 188 کرسی را به دست آورد. به زودی رابطۀ حبهۀ نجات به رهبری عباس مدنی با دولت حاکم تیره شد و دولت با اعلام حالت فوق العاده زمان برگزاری انتخابات را به تعویق انداخت . در 7 تیر 1370/ 28 ژوئن 1991، عباسی مدنی به حکومت هشدار داد که اگر حالت فوق العاده را لغو نکند، وی حکم جهاد خواهد داد. ارتش کودتا کرد و مرحلۀ دوم انتخابات را به مدت نامعلومی به تعویق افگند. در 7 تیر 1370/ 28 ژوئن 1991، عباسی مدنی به حکومت هشدار داد که اگر حالت فوق العاده را لغو نکند، وی حکم جهاد خواهد داد. در واکنش به این هشدار، نیروهای امنیتی دولت به مقر اصلی جبهه یورش بردند و عباسی مدنی و علی بلحاج و پنج تن دیگر از اعضای مجلس شورای جبهه و هزاران تن از هواداران آن را دستگیر و زندانی کردند. در 22 دی 1370/ 12 ژانویة 1992، ارتش کودتا کرد و شورای عالی امنیت کشور، که شورایی مشورتی بود، در غیاب رئیس جمهور و رئیس مجلس با حضور نخست وزیر و سران ارشد ارتش و وزیر دفاع و وزیر کشور و چند مقام امنیتی جلسه تشکیل داد و برگزاری مرحلة دوم انتخابات را تا مدت نامعلومی به تعویق انداخت. پس از لغو مرحلة دوم انتخابات ، اوضاع متشنج شد و نظامیان به بازداشت و سرکوب و دستگیری اعضای مجلس شورای جبهة نجات اسلامی از جمله عبدالقادر حشّانی، رباح و هواداران آنان آغاز کرد. به دنبال این دستگری ها شورش های مسلحانه در الجزایر آغاز شد و همه چیز وارونه گردید.
در این شکی نیست که اخوان نه تنها از شکست های اسلام گرایان افغانستان، الجزایر، ترکیه، پاکستان، ایران و سایرین بسا درس ها آموخته است و این شکست ها نه تنها برای آنان بلکه برای هواخواهان آنان نیز مایۀ امیدواری بود تا از رفتن به چالۀ شکست بدور مانند؛ شاید اخوان با بدست آوردن پیروزی ها در انتخابات پارلمانی و ریاست جمهور به نحوی مغرور شد و درایت و تدبر سیاسی اش در گرو آن باقی ماند. در نتیجه جبهۀ مخالفت رقیبانش را دست کم گرفت. هرچند در پشت پردۀ رخداد های مصر تمامی شبکه های استخباراتی دست دارند. چنانکه به نوشتۀ پایگاۀ خبری تنها سعودی اضافه تر از چهار میلیارد دالر برای براندازی حکومت مرسی هزینه کرده است. این رقم نشانگر آن است که برای براندازی مرسی شبکه های متعدد استخباراتی دست به دست هم داده اند؛ اما این زمانی صورت گرفت که فرصت های خوبی را اخوان المسلمین مصر از دست داد. رهبران متفکر و آگاۀ حزب توسعه و عدالت باید از خواست های بلند پروازانۀ ایده ئولوژیکی خود فروتر آمده و پیش از قیام هایی که منجر به کودتا برضد حکومت مرسی گردید. در پیوند به قانون اساسی مصر باید خواست مخالفان لیبرال و سیکولرش را دست کم نمی گرفت و به خواست های دیگر آنان پاسخ مثبت میداد تا زمینه های مخالفت و سربازگیری از میان مردم را بروی آنان می بستند. اخوان در حالی مخالفت لیبرال ها سیکولر ها را دست کم گرفت که حزب سلفی نور که از حمایت مالی سعودی برخوردار است، دست کم گرفت. اخوان برای جلوگیری از حوادث کنونی باید به قناعت موتلفانش می پرداخت و با انتباه گیری از گذشته ها رسم تازۀ انعطاف پذیری و نرمش را برای ساختن یک حکومت اسلامی برروی اقتصاد ورشکستۀ مصر فراهم می گردانید. ممکن مرسی گفته های اردغان را هم دست کم گرفت که برایش گفت، هرچند شرایط مصر با ترکیه متفاوت است و اما نباید حتا از تاسیس یک نظام سیکولر در مصر هراس داشته باشد. بدون تردید اخوان المسلمین خود را در مقابل چندین جبهه احساس میکرد، نه تنها لیبرال ها و سیکولر ها؛ بلکه سلفی های نور را در کنار سایر مخالفان خطرناکتر احساس میکرد. عدم انعطاف اخوان در برابر لیبرال ها سیکولر ها ممکن دل بدست آوردن سلفی ها بوده تا مبادا خشم سعودی برضدش برانگیخته نشود؛ اما جریان های سیاسی بعدی نشان داد که لیبرال ها و سیکولر ها در سرقافلۀ مخالفت با او قرار گرفتند و حتا سلفی های نور را نیز به دنبال خود کشاندند. چنانکه سلفی های نور برکناری مرسی را جشن گرفتند و پشتیبانی شان را از کودتای نظامیان اعلام نمودند.
مرسی نه تنها جلو حملۀ مخالفان لیبرالش را نگرفت و دست به یک سلسله تصامیمی زد که تحرکات تازه یی را نیز برضد خود برانگیخت. چنانکه برکناری آقای محمود رییس استره محکمۀ مصر موجی از مخالفت قضات را برضد مرسی برانگیخت و این تصمیم مرسی را نقض استقلالیت قضا عنوان کردند. در کنار این مسآله شرعی یا غیر شرعی؟ بودن قانون اساسی مصر نه تنها از دغدغۀ لیبرال ها چیزی کاست؛ بلکه از وسوسۀ حامیان و موتلفین مرسی هم کمتر کاست. سلفی ها خواهان نظام شرعی در مصر اند و بر قرآن و احادیث پافشاری می کنند و به دنبال معنی ظاهری عبارات هستند، در حالی که معنی الفاظ قرآن و احادیث بدون تاویل و تفسیر ممکن نیست. مرسی هنوز از این گونه مخالفت ها رهایی نیافته بود که
شش رهبر مخالف و نامزد های ریاست جمهوری مصر ایتلافی را برای نجات انقلاب مصر تشکیل داده و مرسی را متهم به دیکتاتوری کردند. .(25) ماجرا از آنجا آغاز شد :وقتی محمد مرسی رئیس جمهور مصر دریک سفر امنیتی مشغول دیدار از منطقه غزه بود. رییس اطلاعات و امنیت مصر یک گزارش محرمانه و فوری را که پرده از انجام یک کودتای نظامی توسط ارتش برملامی ساخت ، به سمع محمد مرسی رساند ، محمد مرسی پس از تحقیق لازم در باره صحت آن گزارش فرمان عزل سرلشکر محمد حسین طنطاوی رییس ستاد عمومی نیروهای مسلح مصر را صادر، وی را از کار بر کنار و بجای آن جنرال عبدالفتاح السیسی را بحیث رییس ستاد عمومی نیروهای مسلح مصر بر گزید. مرسی با این کار اگر کودتایی هم در کار نبود، در حقیقت جاده کودتا را بر روی خود هموارتر نمود. پس از آنکه جبهۀ نجات به رهبر البرادعی اوج گرفت و میلیون ها مصری خواهان برکناری مرسی گردید. این زمانی بود که کار از کار گذشته بود و جبهۀ مخالف توانست ، حتا موافقان و موتلفان مرسی را به سوی خود بکشانند. مخالفان توانستند قدرت شان را در برابر مرسی به مانور بگذارند و و اوضاع را چنان آشفته گردانیدند که نظامیان را برای کودتا ترغیب نمودند.
حال که کار از کار گذشته است و مرسی و بسیاری رهبران اخوان المسلمین یا تحت نظارت خانگی قرار دارند و یا در زندان به سر می برند. هزاران عضو آن به جاده ها برآمده و هر روز آماج حملات ارتش مصر قرار دارند. اخوان شانس هایی را که نباید از دست میداد، از دست داد و هنوز روشن نیست که در عقب رخداد های تاریک مصر چه چیز تازه یی رخ خواهد داد و آیا روشنی یی از عقب ابر های سیاۀ کنونی به سراغ مردم مصر خواهد تابید. آیا رهبران اخوان و پیش آهنگان حزب عدالت و آزادی توانایی بیرون رفت از دشواری کنونی را دارند تا بیشتر از این بازنده نشوند تا مبادار اوضاع به گونه یی پیش برود که با یک توطیۀ سازمان یافته از انتخابات ریاست جمهوری و پارلمانی محروم نشوند. این که نظامیان مصری با یک حرکت ناشیانۀ کودتایی مرسی را برطرف نمودند، نه تنها جنبش اسلام گرایی را در سطح منطقه به چالش کشیدند و اوضاع در مصر را بیشتر پیچیده گردانیدند. از این هم بدتر اسلام گرایی جدید را بعد از شکست اسلام سیاسی دهۀ نود سال دوهزار وارد آزمون خطرناکتر و دشوارتر گردانیدند. این در حالی است که امید های اسلام گرایان با انصراف از حرکت های خشونت آمیز به سوی اشتراک در نظام های پارلمانی به حکومت های انتخابی رو آورده اند. تجارب مصر و تونس بعد از ترکیه برای شان الگو بود. حرکت نظامیان در مصر هراس آن را در افکار برمی انگیزد که سال های 1992 در الجزایر تکرار نشود. با این حال رهبران اخوان المسلمین باز هم راۀ دشواری را در پیش داشته و نیاز به تصمیم گیری هایی مدبرانه یی دارند تا مبادا فرصت های در دست داشته را هم به کلی از دست ندهند و کار بجایی برسد که ندامت در برابر آن بی فایده و جبران آن هم ناممکن باشد. حالا هم وقت است ، هرچند به قول معروف "قمار را باخته اند و نباید حریف را از دست بدهند" با به کارگیری تدابیر درست وارد اقدامات منطقی شوند که دیگر برای مخالفان شان به ویژه نظامیان مصری بهانۀ عزل سیاسی آنان را فراهم نسازد.
مصری ها که کشور شان را «مادر دنیا» می نامند. اکنون خیلی درد مندانه در کنار نیل و اهرام و ابوالهول نشسته اند و با جشمان گریان مشاهده می کنند که چگونه مادر دنیان نطفه دموکراسی را سقط نموده است. نه تنها این که مصر وارث یکی از پنج تمدن بزرگ تاریخ بشر بوده و بر سر گذرگاهی قرار دارد که سه قاره را به مثابۀ مرکز ثقل جهان عرب با یکدیگر وصل میکند. شاید از همین رو بوده که قرآنکریم پنج بار از مصر و در ضمن یک بار از مکه یادآوری کرده است.. پیامبران بزرگی چون ابراهیم و موسی و لقمان و عیسی و دانيـال و یوشع و ذوالکفل و ادریس و یعقوب و یوسف و هارون و دیگران از خاکش عبور کرده و از آب نیل آن نوشیده اند؛ اما صدها دریغ و درد که با کودتای نظامیان درخشش آفتاب بهار عربی نتوانست، یخ های سنگین استبداد در آن را ذوب بسازد؛ برعکس دندان های فولادین و زرهی تا دندان مسلح ارتش آن را تیزتر و زهر آلودتر گردانید. درخشش دولت آزادی را که تازه در سرزمین فراعنه تابیده بود، به گونۀ شتاب آلود به یغما برد. در نتیجه حکومت محمد مرسی، اولین رییس جمهور انتخابی این کشور را به مثابۀ داعیه دار بزرگ دموکراسی در نمادی از اسلام گرایی تازه به دوران رسیده بصورت بیرحمانه به قربانی گرفته است. تاسف آور تر این که دست نظامیان مصری چنان درازتر از آستین گردیده که حتا از بازداشت بدیع مرشد اخوان المسلمین نیز خود داری نکرده و این حرکت ناشیانۀ اردوی مصر زنگ خطری است که آیندۀ خطرناکی را در مصر به تصویر کشیده است که موج سنگین خشم جامیان او را در قبال دارد که پیامد بحران زای آن چنان ناگوار خواهد بود که شاید کنترلش از دست نظامیان مصری به کلی بیرون برود.
حکومت محمد مرسی تنها با مخالفت دولت های عربی بویژه قطر و سعودی رو به رو نبود؛ بلکه روابطش با ایران نیز خوب نبود. ایران بعد از انقلاب اسلامی در آن کشور هیچ گونه روابط سیاسی نداشت و با پیروزی مرسی امیدوار بهبود روابط با مصر بود؛ اما موضع گیری های خصمانۀ ایران نسبت به مردم سوریه و حمایتش از بشارالاسد و سیاست های ایران نسبت به کشور های خلیج سبب شد تا رابطۀ آن با مصر استحکام پیدا نکند. رهبران ایران تلاش کردند تا رابطۀ شان با مصر را نزدیک بسازند. آقای احمدی نژاد به هدف گرمی رابطه با مصر به این کشور سفر نمود. سفر وی پس از پنج ماه سفر مرسی به ایران صورت گرفت
آقای مرسی با حضوری چهار ساعته در تهران برای تحویل ریاست کشورهای عضو جنبش غیر متعهدها به ایران، بدون دیدار با آقای خامنه ای، تهران را ترک کرده بود.برخی از رسانه ها و سیاستمداران ایرانی با توجه به این رفتار آقای مرسی خواسته بودند که آقای احمدی نژاد به مصر سفر نکند .همزمان با آغاز سفر آقای احمدی نژاد به مصر، نهاد سازمان دهنده جریان بنیادگرای اسلامی (سلفی) در مصر با صدور بیانیه یی هشدار داد که نزدیکی با ایران به زیان منافع مصر است. این نهاد خواستار اعتراض در برابر محمود احمدی نژاد به دلیل سیاست های دولتش در قبال اهل سنت ایران، خلیج فارس و سوریه شده و همچنین هشدار داد که نباید به آقای احمدی نژاد اجازه داده شود . این گروه از دولت خواسته بود تا نگذارد که او به دیدار از میدان تحریر و اماکن مذهبی در مصر برود که شیعیان آنها را مرتبط با خود می دانند. سفر احمدی نژاد را شکست تاریخی برای سیاست خارجی مصر عنوان کردند. بر اساس گزارش ها آقای احمدی نژاد خواهان بازدید از میدان تحریر قاهره گردید که در جریات تحولات مصر به نمادی از انقلاب های عربی بدل شده است. ایرنا خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی گفت، آقای احمدی نژاد را در این سفر، اسفندیار رحیم مشایی، مشاور رییس جمهور و رییس دبیرخانه جنبش غیرمتعهدها،رئیس سازمان حج و زیارت، شمس الدین حسینی وزیر امور اقتصادی و دارایی، حیدر مصلحی وزیر اطلاعات و رستم قاسمی وزیر نفت همراهی کرده اند(1). احمدی‌نژاد، در حالی برای شرکت در دوازدهمین اجلاس سران سازمان همکاری‌های اسلامی وارد قاهره، پایتخت مصر شد که بر اساس بعضی گزارش‌ها، در جریان بدرقه رسمی آقای احمدی‌نژاد در تهران، هیچ نماینده یی از دفتر رهبر ایران حضور نداشت .این نخستین سفر عالی رتبه ترین مقام اجرایی ایران به مصر پس از انقلاب بهمن ۵۷ و قطع روابط سیاسی دو کشور بود.
آقای احمدی نژاد سه شنبه 5 فبروری 2013 در فرودگاه مهرآباد تهران و در هنگام ترک ایران به مقصد مصر گفت که این سفر روابط ۳۴ سال گذشته ایران و مصر را تحت تاثیر قرار خواهد داد. .در عکس های منتشر شده از مراسم بدرقه رسمی آقای احمدی نژاد در فرودگاه مهرآباد تهران، هیچ یک از نمایندگان آیت الله علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی دیده نمی شدند.به طور معمول محمد محمدی گلپایگانی، رییس دفتر آیت الله خامنه ای یا علی اکبر ولایتی، مشاور بین الملل او برای بدرقه رییس جمهور ایران در سفرهای خارجی در فرودگاه حاضر شدند بعضی خبرگزاری ها و سایت های خبری داخلی ایران از جمله خبرگزاری مهر و سایت بازتاب هم به غیاب نمایندگان دفتر رهبری در مراسم بدرقه آقای احمدی نژاد اشاره کردند. آقای احمدی نژاد در دوم فبروری 2013 در جلسه استیضاح وزیر کار در مجلس ایران به افشاگری علیه برادران لاریجانی، رییسان قوای قضاییه و مقننه دست زده بود که اقدامی برخلاف توصیه های پی در پی آقای خامنه یی به مقام های ایران برای پنهان نگه داشتن اختلافاتشان در آستانه برگزاری انتخابات ریاست جمهوری تلقی شد. در تصاویر منتشر شده از مراسم بدرقه آقای احمدی نژاد، وزیر از کار برکنار شده توسط مجلس هم دیده می شد. بدرقه کنندگان آقای احمدی نژاد در تهران در آخرین ساعات دیشب خبر بازداشت سعید مرتضوی، رییس سازمان تأمین اجتماعی ایران اعلام کرد که انتصابش به این سمت و تلاش دولت برای حفظ او عامل جنجال اخیر بود. آقای احمدی نژاد در فرودگاه مهرآباد به شدت از بازداشت آقای مرتضوی انتقاد کرد و قوه قضاییه را متهم کرد که او را در واکنش به افشاگری علیه برادران لاریجانی بازداشت کرده است. آقای احمدی نژاد با شیخ احمد طیب، مفتی الازهر دیدار کرد و هنگام دیدارش از وی خواست تا مداخله درامور کشور های خلیج را بند و سنیان را از حقوق اساسی دینی شان برخوردار بسازد. از وی خواست تا به بحرین بحیث کشور برادر نگاه کند . در هنگام بازدید احمدی نژاد از مسجد الحسین یک حمله کننده با بوت خود وی را مورد حمله قرار داد و اما بوت به وی اصابت نکرد. (2)این اولین بار بود که پس از سی و چهار سال یک رییس جمهوری ایران، به بهانۀ شرکت در اجلاس سران کشورهای عضو سازمان همکاری‌های اسلامی، به مصر سفر کرد. روابط تهران وقاهره، پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران و امضای پیمان صلح بین مصر واسرائیل درسال ۱۹۷۹، به دستور آیت الله روح الله خمینی، رهبر سابق جمهوری اسلامی، قطع شد .مقامات ایران امیدوار بودند که اجلاس قاهره و سفر محمود احمدی نژاد به این کشور، فرصتی باشد، برای گفتگو با مقامات ارشد مصر در مورد ازسرگیری روابط کامل دیپلماتیک بین مصر وایران. حمیدرضا دهقانی، سفیر و نماینده ایران در سازمان همکاری‌های اسلامی به خبرگزاری مهر گفت که موضوع روابط مصر با ایران و حضور محمود احمدی نژاد برای اولین بار در این کشور باعث شده که اجلاس قاهره از اهمیت بالاتری برخوردار شود .در پی سرنگونی رژیم حسنی مبارک، رییس جمهوری سابق مصر و انتخاب محمد مرسی، رییس جمهوری اسلامگرای این کشور، برخی مقامات جمهوری اسلامی این تحول را زمینه ساز همکاری نزدیک دو کشور عنوان کردند. با این حال، به رغم سفرهای متقابل برخی مقامات مصر و ایران، عوامل بین المللی ومنطقه یی، از جمله روابط و منافع مشترک مصر با آمریکا و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس، وهمچنین موضع مخالف گروه‌هایبنیادگرای اسلامی متحد اخوان المسلمین درمصر، در ظاهر مانع آن شد که تحولقابل ملاحظه یی در روابط بین دوکشور رخ دهد.
دوازدهمین اجلاس سران سازمان همکاری‌های اسلامی با عنوان"جهان اسلام، چالشهای تازه و شانسهای فزاینده" روزهای چهارشنبه و پنجشنبه ( ۶ و۷ فبروری 2013) درقاهره برگزار شد. مقامات مصر اعلام کردند که ۲۶ تن از سران ۵۶ کشور عضو این سازمان در اجلاس قاهره شرکت خواهند کرد. حضور محمود احمدی نژاد رییس جمهوری ایران، حامد کرزی رییس جمهوری افغانستان و عبدالله گل رییس جمهوری ترکیه، دراین اجلاس بصورت رسمی تأیید شد. نشست‌های مقدماتی بین نمایندگان بلند پایۀ کشورهای عضو سازمان همکاری‌های اسلامی برای تعیین دستور کار این اجلاس روز شنبه دوم فبروری آغاز شد. روزهای دوشنبه و سه شنبه (چهارم وپنجم فبروری) وزیران خارجه کشورهای عضو بر سر موضوعات مورد بحث دراجلاس سران گفت و گو کردند. مسأله فلسطین وادامه ساخت شهرک های یهودی نشین در سرزمین‌های اشغالی فلسطینی، بحران سوریه و مالی، وضعیت در سومالی و افغانستان، مبارزه با تندروی و اسلام ستیزی، و مسالۀ اقلیت‌های مسلمان در جهان، ازموضوعات اصلی دستور کار این اجلاس بود. بحران سوریه درحالی بررسی شد که نمایندگان دولت بشار اسد در اجلاس حضور نداشتند . در ماۀ اگست ۲۰۱۲ در جلسه اضطراری سران این سازمان در مکه، عضویت سوریه با اکثریت آرا به تعلیق درآمد. این تصمیم با واکنش تند دولت ایران، متحد اصلی بشار اسد در منطقه، روبرو شد و آن را ظالمانه توصیف کرد.شرکت کننده‌ها، شیوه‌های مبارزه با فقر، تقویت همکاری‌های اقتصادی، فرهنگی، علمی و فن آوری بین کشورهای عضو را، نیز بررسی کرد. همچنین در این نشست، جانشین اکمل الدین احسان اوغلو دبیر کل سازمان همکاری های اسلامی نیز نامزد شد. دوره کاری آقای اوغلو درپایان سل 2013 تمام میشود.
نشست سران سازمان معمولا هر سه سال یک بار برگزار میشود، اما تحولات بهارعرب اجلاس قاهره را دو سال به تأخیر انداخت. همزمان از زمان تأسیس سازمان همکاری‌های اسلامی در ۱۹۶۹ این نخستین اجلاس سران این سازمان است که در مصر برگذار شد . این نشست در حالی برگزار گردید که قاهره و تعداددیگر از شهرهای مصر از بیش از یک هفته شاهد نا آرامی ودرگیری هایپراکنده بین معترضان و پلیس بود. این نا آرامی‌ها روز جمعه (اول فبروری) حتا به کاخ ریاست جمهوری کشید و تظاهر کننده‌ها بخشهایی از یکی از دروازه‌های آن را آتش زدند .اختلافات سیاسی بین دولت اخوان المسلمین و اسلامگراهای متحد آن از یکسو و مخالفان سکولار وچپی آنها از سوی دیگر، نیزشدت گرفت. از همین رو برای دولت محمد مرسی بسیار مهم بود تااجلاس سران سازمان همکاری‌های اسلامی در یک فضای آرام برگزار شود. برای همین دلیل مقامات مصری هوتلی را در ۲۰ کیلو متری شهر قاهره برایبرگزاری این نشست انتخاب کردند تا از تظاهرات واعتراض‌ها در امانباشد. برای دولت اسلامگرای مصر برگزاری این نشست اهمیتویژه یی داشت. از زمانی که اخوان المسلمین قدرت را در مصر بدست گرفت، درتلاش بود تا نشان دهد که مصر پس از انقلاب سیاست خارجی مستقل وجداگانه درپیش دارد؛ اگرچه هنوز تغییربنیادین در روابط این کشور با غرب یا اسرائیل بهوجود نیامده بود. اجلاس سران سازمان همکاری‌های اسلامی فرصتی بود تا دولتمردان مصری بر لزوم همکاری مشترک و اتحاد بیشتر بین کشورهایمسلمان صحبت کنند وهمزمان نشان دادند، برغم آنچه که دراین کشور می‌گذردقاهره قادر است که نقش خود را به عنوان یکی از قدرت‌های بزرگ منطقه ایفاکند.
بیش از ۴۰ سال از تأسیس سازمان همکاری‌های اسلامی می‌گذرد. این سازمان بزرگترین نهاد بین المللی پس ازسازمان ملل متحد در جهان بوده و نماینده رسمی بیش از یک میلیارد وپانصد میلیون مسلمان جهان است .با این حال، سازمان همکاری‌های اسلامی، هنوز نتوانسته نقش قابل ملاحظه در صحنه بین المللی یا در حل کشمکش ها ومناقشات در کشورهای مسلمان و درتقویت همکاری بین آنها ایفا کند. حتا درمقایسه با اتحادیه عرب یا اتحادیه آفریقا، نقش بسیار کمرنگ و ضعیفی در سطح جهان داشته است. با وجود اینکه کشورهای مسلمان نزدیک به ۷۰ درصد ازمنابع طبیعی جهان را در اختیار خود دارند، سهم این کشورها در تجارت جهانی، از ۷ درصد بیشتر نیست و بسیار ازکشورهای مسلمان بخصوص درآفریقا از عقب ماندگی و فقر شدید رنج می‌برند.سازمان همکاری‌های اسلامی در پی آتش سوزی مسجد اقصی در سال ۱۹۶۹ زیر نام "سازمان کنفرانس اسلامی" تأسیس شد. در سال ۲۰۱۱ در نشست وزیران خارجۀ عضو در آستانه، پایتخت قزاقستان، نام این سازمان به "سازمان همکاری‌های اسلامی" تغییر یافت و آرم جدیدی نیز برای آن انتخاب شد .این تغییر ظاهرا تلاشی است، برای جهش بخشیدن به فعالیت‌های این سازمان و مقابله با چالشهای که پس از آغاز تحولات بهار عرب به وجود آمده است. سرنگونی برخی رژیم‌های خود کامه در جهان عرب در این راستا بی تأثیر نبوده است .همزمان برخی ناظران، این تغییر را به تلاش‌های اکمل الدین احسان اوغلو ترکی دبیرکل این سازمان نسبت می‌دهند. این تلاش‌ها از حمایت ترکیه، که نقش پر رنگی در سالهای اخیر درمنطقه ایفا میکند، برخوردار بوده است .با این حال، با توجه به اختلافات دیدگاه ها ومواضع کشورهای قدرتمند مسلمان و تضاد منافع آنها، به نظر نمی‌رسد که سازمان همکاری‌های اسلامی بتواند به این زودی نقش تأثیر گذاری، مثلا، مانند اتحادیه اروپا یا حتی اتحادیه کشورهای آمریکای جنوبی، در سطح بین المللی پیدا کند.
دیدار احمدی نژاد از مصر به قصد اشتراک در کننفراس کشور های اسلامی نتوانست، گرهی را که از جندین دهه بدین سو سخت گره خورده است. به این زودی بگشاید. دیدار احمدی نژاد از قاهره برابر به زمانی بود که مخالفان مرسی خواهان تشکیل حکومت ایتلافی، بررسی کشتار های تظاهرات، منصفانه برگزار شدن انتخابات پارلمانی آیندۀ مصر گردیده بودند . 9فبرور، 2013
از سویی هم مرسی با مخالفت قبطی های کشورش مواجه بود و پاپ تواضروس دوم، رهبر مسیحیان قبطی مصر به شدت از رهبری اسلامگرای کشور انتقاد داشت و قانون اساسی جدید مصر را تبعیض‌آمیز می خواند. وی در گفت و‌گو با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفت، نباید با مسیحیان قبطی مصر به عنوان اقلیت رفتار کرد؛ زیرا آنها بخشی از ملت هستند. پس از مرگ پاپ شنودا، پاپ تواضروس سکان رهبری مسیحیان قبطی مصر را در دست گرفته است. او موضعی انتقادی نسبت به مسایل سیاسی در پیش گرفته و بارها انتقاداتی را مطرح کرده است. مسیحیان مصر، ده درصد جمعیت آن کشور را شامل می‌شوند. کلیسای قبطی مصر، دعوت محمد مرسی، رییس‌جمهور مصربرای گفت و‌گوی ملی در باره آینده کشور را رد کرده و آن را ظاهرسازی خواند. بسیاری از گروه‌های مخالف در مصر هم این دعوت را رد کردند. قبطیان مصر، که تعداد آنها بین پنج و نیم تا یازده میلیون نفر تخمین زده شده است، بزرگترین جامعه مسیحی در خاورمیانه هستند .آنها خود را بخشی از ساکنان اصلی مصر می‌دانند که سال ۶۴۱ میلادی که اسلام به این کشور آمد بر خلاف اکثریت جامعه به دین و آیین خود پایبند ماندند. نگرانی اصلی قبطی‌های مصر، آینده مسیحیان در مصر پس از دوران مبارک است و ازنفوذ گروه‌های اسلامگرایی چون اخوان المسلمین و سلفی‌ها هراس دارند. پاپ تواضروس به خبرگزاری آسوشیتدپرس گفته که مسیحیان در مصر، اقلیت نیستند و باید برابر با اکثریت مسلمان دیده شوند .او گفت " ما از نظر جمعیتی، در اقلیت هستیم؛ اما از نظر تاریخ و ارزش و عشق به کشور، اقلیت به شمار نمی‌رویم." (3) این در حالی بود که اعتراضات بر ضد حکومت مرسی در حال اوجگیری بود و همزمان با دومین سالگرد سقوط حکومت حسنی مبارک، رییس جمهور سابق این کشور، نیروهای امنیتی به حال آماده باش در آمدند. معترضان طرفدار دموکراسی در مصر، در سالگرد این روز دست به راهپیمایی زدند . به گفته مقام های مصری، نیروهای امنیتی در اطراف کاخ ریاست جمهوری، وزارت کشور، میدان تحریر و سایر مناطق مهم قاهره، پایتخت، مستقر شدند.در همین حال گروه اخوان المسلمین، درخواست مخالفان سیاسی در مصر را که خواستار کناره گیری محمد مرسی، رییس جمهور از قدرت و نیز مشارکت در دولت شده بودند، رد کرد. (4)
حامیان محمد مرسی نیز در برابر مخالفان حکومتش دست به مانور زده و به راهپیمایی آغاز کردند. هزاران تن از حامیان رییس جمهور مصر در یک گردهمایی شرکت کردند. رهبران سیاسی از جناح های مخالف، گفتگو های خصوصی را به هدف رفع تنش ها در مصر انجام دادند .سیاستمداران گفتند، محمد البرادعی یک فعال بر جستۀ لیبرال و رهبر جبهۀ نجات ملی مصر با سعید الکتاتنی رهبر حزب حاکم اخوان المسلمین عدالت و آزادی ملاقات کرد. در این گفتگو ها سعید البدوی رهبر دیگر جبهۀ نجات ملی نیز اشتراک داشت. قبل از این جبهۀ نجات ملی مصر نظریه گفتگو با رییس جمهور محمد مرسی از حزب اخوان المسلمین را رد کرده بود که هدف اعتراضات هفته ها مظاهرات خشونت بار در مصر بود. این اعتراضات از دومین سالگرد قیام مردمی به این سو، آغاز شده بود. بحران سیاسی در مصر باعث شد که مذاکرات برای قرضه بالغ بر 4 اعشاریه 8 ملیارد دالری از سوی صندوق بین المللی پول را به مصر، بطی سازد. (5) خداوند همه این ارچمندان را توفیق عنایت بفرماید تا برای احیای ارزش های هنر اصیل کشور کاری مستمر و پایدار انچام داده و با ارتقای هنر و ارزش های والای هنری ، بساط اتبذال هنری را بکسره از کشور برچینند. در این شکی نیست که این ارجمندان هر یک آواز خوان های عزیزالقدری اند و اما ای کاش برای هرچه ارجمند نگهداشتن صدا های دلنواز شان اندکی توجه کرده و فرصت میدادند تا شنونده گان شان صدای آنان را به جان ودل می شنیدندو به قول مولانای روم بجای شنیدن چشم می شدندو به جای چشم گوش . بسیاری از این عزیزان زمانیکه می خوانند ، فریاد های برخاسته از قلب شان در دل های این ملت رنجدیده ناخن می زند و اما زمانیکه در عقب صد تصویر های مبتذل و پیش پا افتاده را به تماشا می نشینند. خیلی ها متاثر شده و با خود می گویند که ای کاش این غزیزان می دانستند که این تصویر های مبتذل جقدر از ارزش صدا و هنر انان می کاهد و فریاد دردمند هنر در تصویر های مستهجن و مبتذل بیرحمانه ضجه می کشد. امید این ارجمندان برای احیا و ارتفای هنر واقعی بدور از تجارت ورزی گامهای صادقانه بگذارند و درخت تنومند هنر را در سرزمین هنر پرور مشرق زمین بار دبگر به اهتزاز در آورند؛ اما مرسی بازهم از تلاش برای جلب کمک های بین المللی باز نایستاد و از کشور های سعودی و امارات نیز خواهان کمک های مالی شد و اما هر دو کشور از اعطای کمک برایش خود داری کرده و در خفا فعالیت های خصمانه را برای اسقاط حکومتش به کار بردند. چنانچه فعالیت های رییس استخبارات قطر برضد مرسی به همگان آشکار است که حتا صفحۀ اجتماعی فیزبوک را برای تبلیغات منفی بر ضد مرسی گشوده بود و بعد از کودتای نظامیان در مصر آن را بست. به هر حال باوجود بی مهری های کشور های ثروتمند خلیج ، مرسی بازهم توانست که در راستای رفاۀ زنده گی مصریان کار هایی را انجام بدهد؛ اما نظامیان مصری فرصت ندادند تا مرسی نتیجۀ تلاش هایش را مشاهده کند.
مرسی نه تنها با دشواری های سنگین اقتصادی و سیاسی در داخل کشورش مواجه بود؛ بلکه غربی ها هم به سوی وی به دیدۀ شک نگریسته و از بی مهری های کشور های خلیج و حتا دشمنی های ایران هم محروم نماند. شگفت آور این که 30 دانشمندان ایرانی او را متهم به پیروی از ولایت فقیۀ نمودند که در پاسخ به آنان چنین نوشته شد : رئیس جمهور مرسی براساس معیارهای مشخص مطابق با مقررات امنیت ملی مصر عمل خواهد کرد. توسعه روابط ایران و مصر امکان پذیر است؛ اما این موضوع به معنی دخالت یا تلاش برای تاثیر بر صحنه سیاسی داخلی مصر نیست؛ به ویژه که بخش بزرگی از نیروهای سیاسی اسلامگرا و غیراسلامگرا نسبت به طرح های ایران دارای حساسیت هستند. مرسی هم بارها گفته است که توسعه روابط میان تهران و قاهره در گرو پیشرفت در پرونده سوریه است. این توسعه روابط همچنین زمانی عملی می شود که خود مصری ها متمایل به آن باشند. مشاور حقوقی رییس جمهور مصر هم در واکنش به نامۀ ۱۷چهره سیاسی دانشگاهی ایران گفت : تجربه (انقلاب) مصر با تجربه (انقلاب) ایران از لحاظ شکل و محتوا متفاوت است.“محمد فواد جاد الله” اضافه کرد: تکرار تجربه ایران در مصر امکان پذیر نیست؛ زیرا تفاوت های ریشه ای میان دو ملت و رهبران دو دولت در زمینه های عقیده دینی، نگاه سیاسی و اقتصادی وجود دارد.
معاون حزب حاکم آزادی و عدالت (ارگان سیاسی اخوان المسلمین مصر) هم در واکنش به این نامه گفت : مصر نه ایران ، نه افغانستان و نه پاکستان است. میان اندیشه های امامت در میان اهل تسنن و شیعیان تفاوت هایی وجود دارد.“عصام العریان” این مطلب را با انتشار متنی در پاسخ به نامه ۱۷ چهره دانشگاهی سیاسی ایران در صفحه شخصی اش در شبکه اجتماعی فیس بوک منتشر کرده است. العریان افزود: نظام سیاسی مصر و تحولات اجتماعی این کشور شبیه هیچ کشور دیگری نیست. وی ادامه داد: مصر، آزاد، یکپارچه، مستقل و دارای تسامح و تساهل است. مصر دارای الازهر و حافظ قرآن و علوم دینی اسلامی و گسترش دهنده آن است. مصر حتی کلیساهای ملی مستقل از دیگران کلیساهای جهان دارد. معاون حزب آزادی و عدالت اضافه کرد: اهل تسنن دارای نظام خاص خود برای انتخاب فردی هستند که ولایت امور عامه را برعهده می گیرد. میان اهل تسنن و شیعیان به ویژه شیعیان ۱۲ امامی درباره مفهوم امامت و ولایت ، تفاوت وجود دارد.
پاسخ رهبران اخوان المسلمین برای دانشمندان ایرانی در واقع ناقوسی بود که آخوند های ایران را از خواب ولایت بیدار کرد و خبر ناخوشایندی برای شان بود.